Almmuhus

Almmuhus

Phubbing, FoMO ja ráhkis­vuohta telefovdnii

Sosiála mediat váldet badjelassii min árgabeaivvi. Govven: Inger Karoline Gaup

Lea 12 jagi áigi go Facebook šattai dábálažžan olmmuide. Lea 11 jagi áigi go IPhone bođi Norgii ja sosiála media šattai dábalaš sátnin. Buot dát leat váikkuhan olbmuide maiddái psykalaččat.

Published date: 
Duorastat, 24 Ođđajagimánu, 2019 - 15:23
Updated at: 
Ođastuvvon: 24.01.2019 - 15:24
Fáddásánit: 

11 jagi ii leat guhkes áigi, ii goit go geahččá servodatovdáneami dehe movt olbmot ovdánit.

 

– Máilbmi álo lummas

2007 rájes lea digitála revolušuvdna boahtán olbmuide go jierbmetelefovnna, sosiála mediat ja interneahtta šadde juoga mii lea min árgabeaivvis. dál go 5G-neahtta lea vel stuorrume, de lea digitála ovdáneapmi stuorát go ovdal. 

– Mis lea  máilbmi álo lummas, in ge leat sihkar nagodit go guoddit dan noađi. In ge liiggástala go dajan ahte telefovdna lea váldán min eallimis hui stuora oasi, lohká Tro & Medier beaivválaš jođiheaddji Jarle Haugland, preassadieđáhusas.

2000:s bođii doaba «FoMO» ja dat mearkkaša ballat manaheames juoidá mii neahtas dáhpáhuvvá.

Muhto dát doaba ii leat ođđa fenomena danne go olbmot eai leat goasse háliidan olbmáin ja lagas olbmuin massit dieđuid. Sosiála mediat leat nannen dan hui ollu.

Lea čielga oktavuohta sosiála mediain ja dovdat «FoMO», danne go jus massá juoidá sosiála medias, de dat sahta mielddisbuktit heajos beivviid.

– Mun guoktálasten teknologiija ilu ja baluin daidda váikkuhusaide maid in áibbas dieđe mat leat. Lea go son dat sosiála geahččaleapmi mii lea vahát olbmuide vai leat go olbmot nu čeahpit sajaiduvvat ahte mii birget.

 

Muosehis áigodat

Vaiko FoMO lea dehálaš psykologalaš ádji telefovnnaide, de lea push-diehtu okta dain dehálamos diŋggain mii unnida balu sosiála mediaid ođasmahttima geažil. 

Čađat muitala ja muittuha telefovdna mii dáhpáhuvvá iešguđetge applikašuvnnain, mii lea dehálaš.

– Álgoálggus sáhttá dat muosehuhttit min beaivvalaš eallima. Mii báhtarit telefovnna máilbmái dalle go lea láittas dege eallin lea váttis. Stuorimus váttisvuohta lea ahte mii dárbbašit áiggi ja jaskatvuođa. Vaikko dat ii leat juoga man birra mii jurddašit.

Phubbing lea go muhtin geahčesta mii telefovnnas dáhpáhuvvá dan sadjái go guldalit maid nubbi lohká njálmmálaš ságastallamis.

Dás leat maiddái heajos bealit muitala Haugland:

– Telefovdna civkkáda ja don fertet njálmmálaš ságastallama botket ja geahčestit telefovnna, dego dat livččii dehálabbo go son geainna leat hupmame. Dainna lágiin don dáhpedorpmis attát nubbái signála ahte son ii leat liikká dehálaš go dat mii du telefovnnas dáhpáhuvvá.

På forsiden nå