Sámedikkeráđđeláhttu Mariann Wollmann Magga.

Háliida eanet váikkuhan­fámu boraspire­politihkkii ja háldda­šeapmái

– Áidna mii veahkeha boraspirevahágiidda váravuloš guovlluin, lea geahpedit boraspiremáddagiid. Ferte johtileappot oažžut báhčinlobi, mii lea hábmejuvvon nu ahte duođas lea vejolaš báhčit boraspiriid mat vahágahttet, dadjá sámediggeráđđiláhttu.

12:14 Miessemánu 18. beaivi 2017

 – Sámediggi ferte oažžut stuorát váikkuhanfámu nationála boraspirepolitihkkii ja hálddašeapmái. Dálá politihkka ja hálddašeapmi dagaha stuorra váttisvuođaid boazodollui ja eanadollui, dadjá Mariann Wollmann Magga preassadieđáhusastis.

Sus lea ovddasvástádus Sámedikki boraspirepolitihkas. 

Magga čállá Sámediggi bargá dan ala ahte dat vahágat maid boraspiret dagahit, uhciduvvojit sakka vai sámi guohtunealáhusat sáhttet geavahit iežaset árbevirolaš guohtunguovlluid guohtumii.

 

Stuorra erohusat

– Mu stuorra ballu lea ahte erohus gaskal eiseválddiid boraspirelohkamiid čájehit nu ollu uhcit go dan maid boazosápmelaččat ja sávzaboanddaid vásáhusat ja máhttu dahká. Dát erohus duohtavuođaáddejumis dagaha heajos ovttasdoaibmandili, dadjá Magga.

 

Árbediehtu ferte deattuhuvvot

– Go boazosápmelaš muitala gos son lea oaidnán boraspire, dahje makkár vahágiid son lea gillán, de ii biddjojuvvo olus deaddu dasa. Árbediehtu ja vásáhusat fertejit deattuhuvvo sakka eanet go dan maid mii dássážii leat oaidnán, dadjá son.

Magga dadjá ahte ferte eanet dutkat ođđa vaháteastadeaddji doaibmabijuid.

Go máŋggaid jagiid leat ovdamearkka dihtii oaidnán ahte guoddin gárddis dušše dagaha ahte goaskimii lea álkit fidnet borramuša, de ferte hutkat eará.

 

Sámedikki rolla

Sámedikki váikkuheapmi boraspireáššiin dáhpáhuvvá vuosttažettiin konsultašuvnnaid bokte stáhta eiseválddiiguin.

Sámediggi nammada dál guokte dain guđa lahtus golmma davimus regionála boraspirelávdegottiide Finnmárkkus/Romssas, Nordlánddas ja Trøndelágas, ja ovtta dain viđa lahtus boraspirelávdegoddái Hedmárkkus.

Boraspirelávdegottiin lea ovddasvástádus das ahte nationála boraspirepolitihkka čađahuvvo sin guovllus.

Sámediggi oassálastá maiddái boraspirehálddahus nationála gulahallanlávdegoddái mii čoahkkana guktii jagis. Dán lávdegotti ovddasvástádus gullá Birasdirektoráhtii.

– Mii áigut geavahit konsultašuvdnašiehtadusa árjjalaččat dasa ahte oažžut dakkár boraspirepolitihka mii váldá vuhtii sámi guohtunealáhusaid, ja deattuhit stáhta álbmotrievttálaš geatnegasvuođaid dasa ahte sihkkarastit sámi guohtunealáhusaid boahtteáiggi, dadjá Magga.

Magga dadjá ahte Sámediggi váldá boraspireášši duođas. Sámediggi lea 2016:s meannudan guokte dieđáhusa mas boraspirepolitihkka lea gieđahallojuvvon. 

 

Máŋga proseassa jođus

Magga muitala ahte dál leat jođus máŋga stuorra proseassa maid Sámediggi čuovvu dárkilit.

Goaskinhálddašeapmi, regionála boraspirehálddašeami evalueren, gumpesoahpamuš ja soahpamuša čađaheapmi, ođđa láhkaásahusevttohus boraspirebuhtadusaid birra, leat áššit main lea stuorra váikkuheapmi boazosápmelaččaide ja sávzaboanddaide.

 

Árbediehtu ja vásáhusat

– Sámediggi lea maŋimus jagi oččodan hálddašeami geavahit árbedieđu ja vásáhusaid máhtto- ja mearridanvuođđun, ja oažžut álbmotrievtti čalmmustahttojuvvot boraspirepolitihka ektui ja mo dan hálddašit. Mii lea diŋgon guokte čielggadusa, nubbi lea árbediehtu ja nubbi fas álbmotrievttálaš bealit boraspirehálddašeami oktavuođas, muitala Magga.

Sámediggeráđi mielas lea dárbu ahte Riikarevišuvdna iskkada boraspirehálddašeami.

Sámediggeráđđi oaivvilda ahte dakkár revišuvnnas berre iskat čuovvuluvvo go Stuorradikki mearrádus máddodatmihtuid oktavuođas ja lea go boraspiresoahpamuš daid daid konvenšuvnnaid vuođul maid Norga lea dohkkehan, earret eará ILO-konvenšuvnna nr 169 ja ON konvenšuvnna siviila ja politihkalaš vuoigatvuođaid birra.

– Jus dálá boraspirepolitihkka ja boraspirehálddašeapmi jotkojuvvo, de dat áitá sámi guohtunealáhusaid ávnnaslaš vuođu, mii fas áitá sámi giela ja kultuvrra. Boraspirehálddašeapmi ferte hábmejuvvot nu ahte boraspiremáddodagat dagahit nu uhccán vahágiid guohtunealáhusaide go vejolaš, dadjá Mariann Wollmann Magga.

Avvir.no sávva rabas ja áššálaš digaštallama. Mii doalahit rievtti sihkkut sátnevuoruid.

På forsiden nå

Johan Mikkel Bongo lea dál Manchesteris gos terrordáhpáhus lei ikte. Son ja su olbmát áigot dál doalahallat veahá olggobealde gávpotguovddáža, várrogasvuođain.

Almmuhuvvon ikte, dii. 15:27 Miessemánu 23. beaivi 2017

Sosialisttalaš Gurutbellodaga Kirsti Bergstø doarju Sámi oahpahusfierpmádaga apealla odne, mainna čalmmustahttet sámegieloahpahusa dili. – NetSam bargá dehálaš áššiin, lohká stuoradiggepolitihkkár.

Almmuhuvvon ikte, dii. 15:23 Miessemánu 23. beaivi 2017

Stuoradiggi mearridii mánnodaga čađahit máŋga doaimma mat buoridit árgabeaivvi skuvllas ja bisseha givssidemiid. Okta doaimmain lea ásahit givssidanáittardeaddji buot Norgga fylkkaide.

Almmuhuvvon ikte, dii. 15:14 Miessemánu 23. beaivi 2017

Vihtta sámi dáiddára servet riikkaidgaskasaš dáiddačájáhussii «Documenta 14» Kasselis Duiskkas. – Čájáhus addá áidnalunddot vejolašvuođa gaskkustit sámi dáidaga riikkaidgaskasaččat, dadjá sámediggepresideanta Vibeke Larsen, gii searvá čájáhussii geassemánus.

Almmuhuvvon ikte, dii. 13:35 Miessemánu 23. beaivi 2017

Sihke Guovdageainnu ja Nordys dievdojoavkkus lea čiekčan lávvordaga.

Almmuhuvvon ikte, dii. 14:43 Miessemánu 23. beaivi 2017
TERROR MANCHESTERIS:

Manchestera politiijain lea stuora dutkan jođus maŋŋil go iešsorbmenbomba bávkkehii konseartaviesus. Unnimusat 22 olbmo jápme dáhpáhusas.

Almmuhuvvon ikte, dii. 14:05 Miessemánu 23. beaivi 2017
Sanner čuovvola Larsena ávžžuhusa:

Divttasvuonas lea heahtedilli, oaivvilda gieldaministtar, ja bovde čoahkkimii gos ságastallet movt Divttasvuona áššiid galgá čoavdit ja čuovvolit.

Almmuhuvvon ikte, dii. 11:30 Miessemánu 23. beaivi 2017

Duiskka mátkejoavku lea dohkkehan ja máksán sáhku man ožžo ikte eahkes go válddahalle fievrrideames beare ollu dorskefileaid rastá rájá.

 

Almmuhuvvon ikte, dii. 13:23 Miessemánu 23. beaivi 2017

Šuoššjávrri lulábealde lea guovža ikte speadjan áldoealus. Fiettar orohaga boazoeaiggát muitala ahte sis lea doppe áldoeallu, gos guovža lea ogohallan áldduid ja borran misiid.

15:56 Miessemánu 22. beaivi 2017

Sámi oahpahusfierpmádat háliida fuomášuhttit sámegieloahpahusa dili Stuoradikki olggobealde.

15:34 Miessemánu 22. beaivi 2017

Doarjjakonsearttas su nammii, oaččui Jovsset Ánte Sara guokte luođi. Dás beasat guldalit daid.

15:09 Miessemánu 22. beaivi 2017

– Midjiide bohtet ain jearaldagat geassedeahkaid birra, muitalit Finnmárkku politiijat.

15:35 Miessemánu 22. beaivi 2017

Sámi girkoráđđi juolluda 90 000 kruvnna oktiibuot searvegottiide, ealáskahttit sámi árbevirolaš sámi sálbmalávlunvuogi.

15:28 Miessemánu 22. beaivi 2017

Gáregasnjárgga duollostašuvnnas bissehedje duollárat Suoma ássi geas lei 56,65 kilo dorskefiléa badjelmeare fárus ráji rasttildeamis.

14:01 Miessemánu 22. beaivi 2017