GEATNOGAHTTON: – Vuođđoláhka ja riikkaidgaskasaš konvenšuvnnat, maid Norgga stáhta lea vuolláičállán, geatnegahttet Norgga eiseválddiid váldit ovddasvástádusa sámi ealáhusaid suodjaleamis, dadjá sámediggeráđđi Per Mathis Oskal. Govven: Åse Pulk/Sámediggi

Vuordá boazodoalu árvvus adnot

– Stáhta ja gielddaid eiseválddit galget suodjalit sámi boazodoalu luondduvuđđosa, maiddái go lea sáhka ollu vearroruđaid viežžamis stuorra elfápmoplánain, dadjá sámediggeráđđelahttu Per Mathis Oskal.

14:32 Cuoŋománu 20. beaivi 2017

Sámediggeráđđelahttu Per Mathis Oskal registrere ahte Finnmárkui lea stuora beroštupmi ásahit bieggamilluid. Dan dieđiha preassadieđáhusas.

– Vuođđoláhka ja riikkaidgaskasaš konvenšuvnnat, maid Norgga stáhta lea vuolláičállán, geatnegahttet Norgga eiseválddiid váldit ovddasvástádusa sámi ealáhusaid suodjaleamis, dadjá sámediggeráđđi Per Mathis Oskal.

 

Buoremus guovllut goappaš ealáhusaide

Boahtá ovdan ahte Norggas leat Finnmárkkus buoremus bieggadilit. Seammás dadjet guoskevaš orohagat ahte seamma areálat leat buoremus guohtoneatnamat.

– Stáhta ja gielddaid eiseválddit galget suodjalit sámi boazodoalu luondduvuđđosa, maiddái go lea sáhka ollu vearroruđaid viežžamis stuorra elfápmoplánain, dadjá Oskal.

Son lea gieskat ožžon dieđuid bieggafápmorusttega ásaheami birra Deanu ja Davvisiidda gielddaid gaskii. Goappaš gielddain leat sávvan bures boahtima prošeavttaide.

 

– Eiseválddit vajálduhttet

Oskala mielas lea suorggahahtti go jurddašit gieldda ovddasvástádusa sámi kultuvrra ja ealáhusa luondduvuđđosa suodjaleamis.

– Mun registreren ahte doaibmabidjooamasteaddji almmolaččat leat dovddahan ahte prošeavttat eai čuoza guohtonguovlluide. Buot huksemat boazodoalloguovlluin čuhcet sidjiide geat geavahit guovlluid ovddežis. Gažaldat lea man stuorra negatiivvalaš váikkuhusat šaddet. Mun oaivvildan ahte stáhta ja gielddaid eiseválddit vajálduhttet iežaset dieđihangeatnegasvuođa go dánlágan čuoččuhusat bállejit orrut vuosttalkeahttá, dadjá Oskal.

 

Čoahkkinastán orohagain

Sámediggeráđđi lea čoahkkinastán Lágesduoddara orohagain, masa bieggafápmorusttet čuozašii eanemus. Sis leat giđđa-, geasse-, ja čakčaeatnamat dán guovllus. Orohaga mielas lea prošeakta stuora duohtadeapmi sin guovlluin.

Preassadieđáhusas čállá ahte Sámediggi háliida geavahit ođasmuvvi energiija, muhto dainna eavttuin ahte ii buvttaduvvo sámi ealáhusaid oskálii.

– Dasto vásihuvvo dat duolbmamin go ođđa ceavzilis ja ruoná energiijabuvttadeapmi heađušta ceavzilis biebmobuvttadusa, mii lea dahkan ahte olbmot leat ásaiduvvan lagaš guovlluide sohkabuolvvaid čađa, dadjá Oskal.

 

– «Boazodoallu bisseha buot ovdáneami»

Go Oskal diehtá orohagain lea vánis ruhta ja muđui resurssaid maiguin dáistalit sisabahkkemiid vuostá, de ávžžuha plánejeddjiid, eiseválddiid ja priváhta aktevrraid árvvus atnit boazodoalu.

– Jos ovddasvástideaddji eiseválddit eai huma boazodoalu ášši almmolaččat, de loahpa loahpas šaddá nu ahte daddjo «boazodoallu bisseha buot ovdáneami». Oaivvilduvvo ahte sámi boazodoallu caggá ilu, go duohtavuođas ealáhus dáistala birgejumis beale, dadjá Oskal loahpas.

Fáddásánit
Ođđasat

På forsiden nå

Statistihkalaš guovd­dášdoaimmahat árvala máŋga gáldu gos gávnnašii sámegielagiid, ovdamearkka dihte geahččat geat čužžot mearkaregistaris ja geat leat čađahan sáme­giel­eksámeniid.

Almmuhuvvon odne, dii. 13:21 Golggotmánu 20. beaivi 2017

Politiijat muittuhit ahte sáhttá 9000 ruvdnosaš sáhkku jus gožžá eará sajiide go hivssegii.

Almmuhuvvon odne, dii. 12:39 Golggotmánu 20. beaivi 2017

Ruoŧŧelaš, gii lei iežas ustiba mielde goargŋumin Vågakallen 943 alla váris Lofuohtas, gahčai ikte eahkedis ja dál lea Nordlándda politiijaguovllu dieđihan ahte almmái lea gávdnon jápmán.

Almmuhuvvon odne, dii. 14:10 Golggotmánu 20. beaivi 2017

Sámediggeráđđi lea dál bargagoahtán 2018 bušeahtain. Dál oaivvildit ahte sin doaibmanvejolašvuohta lea garrasit gáržžiduvvon, smávva lassáneami geažil stádabušeahtas.

Almmuhuvvon odne, dii. 13:31 Golggotmánu 20. beaivi 2017

Sámedikki ovddasteaddjit čoahkkinaste gieskat ON mánáidlávdegottiin Genéves. Sámediggi ovdanbuvttii muhtun hástalusaid maid sámi mánát ja nuorat vásihit.

Almmuhuvvon odne, dii. 11:54 Golggotmánu 20. beaivi 2017

Ovdalaš áiggi masse olu boazosámit iežaset rivttiid ja duvdiluvvojedje eret ealáhusas. Masá 50 jagi maŋŋel go Baal-bearaš massii eallinláibbis, de háliidivččiiga oappážagat ruovttuluotta boazodollui. Norgga Árktalaš Universitehta juridihkalaš professor Øyvind Ravna dadjá dán váddása duohken.

Almmuhuvvon odne, dii. 07:00 Golggotmánu 20. beaivi 2017

Romssa fylkkadiggi lea árvalan nama ođđa fylkii mii ovttastahttá dálá Finnmárkku ja Romssa.

Almmuhuvvon odne, dii. 11:18 Golggotmánu 20. beaivi 2017

Fargga 30-jahkásaš ii leat vel gávdnon maŋŋel gahččanlihkuhisvuođa Vågakallenis, lulábealde Svolværa Lofuohtas.

Almmuhuvvon odne, dii. 10:33 Golggotmánu 20. beaivi 2017

Njealji mánu geahčen cáhkkehuvvo fas Olympiadolla, dán háve Pyeongchangas, ja Kroghas lea fas vejolašvuohta geahččalit ollašuhttit OG-niegu.

Almmuhuvvon odne, dii. 10:32 Golggotmánu 20. beaivi 2017

Politiijat ávžžuhit dieđihit jus leat eambbo áššit. Psykologa rávve movt galgá hupmat nuoraiguin váttis áššiid birra.

Almmuhuvvon ikte, dii. 15:35 Golggotmánu 19. beaivi 2017

Juohke jagi gávdnet sii bohccuid maidda leat sorron boares telefon­streaŋggat, ja bohccuid mat leat darvánan daidda ja jápmán meahccái. – Dál lea áigi čálligoahtit beaivesáhkuid Telenorii, oaivvilda boazodoalli.

Almmuhuvvon ikte, dii. 13:50 Golggotmánu 19. beaivi 2017

Ikte eahkedis dieđihedje Finnmárkku politiijat ahte 80-jahkásaš nisu lei čukkohallon Deanus.

Almmuhuvvon ikte, dii. 14:17 Golggotmánu 19. beaivi 2017

Muhtun oahpaheaddji Sis-Finnmárkkus lea váidon politiijaide. Son galgá sádden heivetmeahttun dieđuid vuolleahkásaš ohppiide.

Almmuhuvvon ikte, dii. 10:36 Golggotmánu 19. beaivi 2017

Hávit eai leat sávvon vaikke leat gollan masá 50 jagi dan rájes go bearaš duvdiluvvui eret boazodoalus. Oappášguovttes muitaleaba ahte masse visot maŋŋel go čáhcefápmorusttet huksejuvvui sin eatnamiidda. Dál čuovvuba diggeášši mas njeallje orohaga dáistalit jiehtanaslinjjá huksema vuostá. Sudno bearraša historjá geavahuvvo ovdamearkan dikkis.

Almmuhuvvon ikte, dii. 07:00 Golggotmánu 19. beaivi 2017